ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ 2020

Μήνυμα του Δρ. Μάριου Παιδονόμου

Παρά το γεγονός ότι το πρόβλημα με τον κορονοϊό μονοπωλεί τις τελευταίες εβδομάδες το ενδιαφέρον και την προσοχή του κόσμου, θεωρούμε καθήκον μας να κάνουμε και πάλι μία αναφορά σε ένα άλλο, επίσης τεράστιο ιατρικό πρόβλημα της εποχής μας, αυτό της παχυσαρκίας. Ο λόγος δεν είναι άλλος από την υπενθύμιση του προβλήματος αυτού από τον Παγκόσμιο Οργανισμό για την Υγεία που όρισε την 4η Μαρτίου ως την Παγκόσμια Ημέρα Παχυσαρκίας για το 2020.

Η Παγκόσμια Ομοσπονδία Παχυσαρκίας κρούει και πάλι τον κώδωνα του κινδύνου σε σχέση με την παχυσαρκία και τα προβλήματα που απορρέουν από αυτή. Οι προοπτικές είναι δυσοίωνες. Προβλέπεται ότι μέχρι το 2025 πάνω από ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι σε όλο τον κόσμο θα είναι υπέρβαροι ή παχύσαρκοι και πάνω από 170 εκατομμύρια θα νοσήσουν σοβαρά.

Παρόλη την πρόοδο που έχει γίνει, η συγκεκριμένη ασθένεια εξακολουθεί να τυγχάνει ουσιαστικής παρερμηνείας και οι ασθενείς εξακολουθούν να είναι στιγματισμένοι από την κοινωνία και το περιβάλλον. H προκατάληψη, με ότι αυτό συνεπάγεται, αποτελεί το σημαντικότερο εμπόδιο στην πρόληψη και τη θεραπεία της νόσου. Πολλοί θεωρούν την παχυσαρκία ως συνειδητή επιλογή τρόπου ζωής, κατηγορώντας τα επηρεαζόμενα άτομα για έλλειψη βούλησης ή και αδυναμία ή αδράνεια να την αντιμετωπίσουν με σωστή διατροφή και άσκηση. Οι κατηγορίες αυτές δεν προέρχονται μόνο από τον κόσμο, που ίσως έχει ελλιπή ιατρική γνώση, αλλά ακόμη και από επαγγελματίες υγείας που βλέπουν και αντιμετωπίζουν το τεράστιο αυτό πρόβλημα εντελώς επιφανειακά.

Παρόλα αυτά, η παχυσαρκία αναγνωρίζεται πλέον από την πλειοψηφία του ιατρικού κόσμου ως μία πολύπλοκη χρόνια ασθένεια που προκαλείται από αλληλεπιδράσεις μεταξύ γενετικών, συμπεριφορικών, κοινωνικοοικονομικών και περιβαλλοντικών παραγόντων. Οι επιδημικές διαστάσεις που έχει πάρει η νόσος  απαιτούν μια δυναμική, παγκόσμια αντιμετώπιση του φαινομένου αυτού που θα καταρρίψει τα όποια εμπόδια υπάρχουν στην αποτελεσματική πρόληψη και θεραπεία του.

Το φετινό θέμα της Παγκόσμιας Ημέρας είναι «οι ρίζες της παχυσαρκίας», με επίκεντρο την εξάλειψη του στιγματισμού και τη βελτίωση της κατανόησης για το θέμα της παχυσαρκίας, έτσι ώστε περισσότεροι ασθενείς να έχουν πρόσβαση σε ασφαλείς και αποτελεσματικές θεραπείες.

Οι ασθενείς με παχυσαρκία αξίζουν να αισθάνονται ότι υποστηρίζονται από τους παρόχους υγειονομικής περίθαλψης. Αξίζουν να αισθάνονται ότι τυγχάνουν κατανόησης και έχουν κάθε δικαίωμα σε θεραπείες που θα τους δίνουν καλύτερες και περισσότερες ευκαιρίες για βελτίωση της υγείας τους και της ποιότητας ζωής τους.

Πολλοί πάροχοι υγειονομικής περίθαλψης τονίζουν περισσότερο τους κινδύνους ή τις συνέπειες της παχυσαρκίας, παραλείποντας ή αγνοώντας  την ίδια την ασθένεια.  Πολλές κλινικές κατευθυντήριες οδηγίες συνιστούν τη συμμετοχή ομάδας ειδικών στην αντιμετώπιση της νόσου και συνηγορούν υπέρ μιας θεραπείας  που υπερβαίνει τη δίαιτα και την άσκηση μόνη της. Για την παχυσαρκία και ιδιαίτερα για τη νοσογόνο ή σοβαρή παχυσαρκία τονίζεται ότι η χειρουργική επέμβαση είναι αποδεδειγμένα η πιο αποτελεσματική διαθέσιμη θεραπεία, αλλά δυστυχώς σπάνια χρησιμοποιείται.  Η έρευνα δείχνει ότι 80-90% των ανθρώπων με παχυσαρκία που χάνουν βάρος με τη διατροφή και την άσκηση,  επανακτούν σύντομα τα περιττά κιλά τους. Για τη νοσογόνο παχυσαρκία, τα πράγματα είναι ακόμα χειρότερα. Οι άνδρες ασθενείς έχουν μόνο 1 στις 1,290 πιθανότητα να φθάσουν σε ένα υγιές σωματικό βάρος χωρίς βαριατρική χειρουργική, ενώ για τις γυναίκες η πιθανότητα είναι 1 στις 677.

Αυτές περίπου είναι οι διαστάσεις του τεράστιου αυτού προβλήματος. Δραττόμενοι λοιπόν της ευκαιρίας της Παγκόσμιας Ημέρας για την Παχυσαρκία θεωρούμε ως καθήκον και υποχρέωση μας, να πολεμήσουμε το στίγμα και την προκατάληψη. Και να επανατονίσουμε τη θέληση μας, μέσα από την εξειδίκευση, και την εμπειρία να προσφέρουμε μια πολυπαραγοντική, αποτελεσματική μακροχρόνα θεραπεία σε όποιο συνάνθρωπο μας το ζητήσει.  

Μάριος Παιδονόμου MD, MSc, PhD, FASMBS

Χειρουργός

Αναπληρωτής Καθηγητής Χειρουργικής

Αρεταίειο Νοσοκομείο

T +357 22 200 412 | F +357 22 512 372

Αρεταίειο Ιατρικό Κέντρο ΛΤΔ, Ανδρέα Αβρααμίδη 55-57, 2024 Στρόβολος – Λευκωσία, Κύπρος

www.drpedonomou.com

Ακράτεια ούρων στις γυναίκες – Ελάχιστη επεμβατική μέθοδος τοποθέτησης ταινίας ελεύθερης τάσης ΤΟΤ:

Δρ. Κώστας Φιλίππου Ουρολόγος – Ανδρολόγος

Μορφές ακράτειας ούρων που συνήθως παρουσιάζονται στις γυναίκες:


1. Ακράτεια ούρων από προσπάθεια που εμφανίζεται όταν αυξάνεται η πίεση στην κοιλιά, όπως με τον βήχα, το γέλιο, το φτέρνισμα, το σήκωμα βάρους, τη σωματική άσκηση.
2. Ακράτεια ούρων επιτακτικού τύπου, που είναι η αιφνίδια και έντονη ανάγκη για ούρηση η οποία ακολουθείται από απώλεια ούρων.
3. Μικτού τύπου, όπου συνυπάρχουν και οι δύο προηγούμενες μορφές ακράτειας.
4. Ακράτεια ούρων από υπερπλήρωση.
Τα αίτια της ακράτειας :
Ηλικία, παχυσαρκία, πολυτοκία, εμμηνόπαυση (έλλειψη οιστρογόνων), χειρουργικές επεμβάσεις στην ελάσσονα πύελο, πρόπτωση των οργάνων της πυέλου (κυστεοκήλη, ορθοκήλη), ακτινοθεραπεία, νευρολογικές παθήσεις (σκλήρυνση κατά πλάκας, νόσος του Πάρκινσον), κάπνισμα, δυσκοιλιότητα, φάρμακα (ηρεμιστικά, υπνωτικά, νευρολογικά, αντιυπερτασικά).
Η διάγνωση του προβλήματος θα ξεκινήσει από τη λήψη ενός πλήρους ιστορικού και μιας σωστής κλινικής εξέτασης. Στη συνέχεια θα χρειαστεί να γίνουν κάποιες εργαστηριακές εξετάσεις και ένας ουροδυναμικός έλεγχος (μέτρηση δραστηριότητας της ουροδόχου κύστης και της ουρήθρας). Τέλος η συμπλήρωση ενός ημερολογίου ούρησης από την ασθενή, συχνά προσφέρει πολύτιμες πληροφορίες που βοηθούν στη διαγνωστική προσέγγιση του προβλήματος.
Ανάλογα με το είδος της ακράτειας επιλέγεται και η κατάλληλη θεραπεία που μπορεί να είναι είτε συντηρητική είτε χειρουργική (γυμναστική των μυών του πυελικού εδάφους, ασκήσεις Kegel, επανεκπαίδευση της κύστης, φαρμακευτική θεραπεία, ελάχιστα επεμβατική μέθοδος τοποθέτησης κολπικής ταινίας ελεύθερης τάσης).

Ελάχιστη επεμβατική μέθοδος τοποθέτησης ταινίας ελεύθερης τάσης ΤΟΤ:

Η ταινία είναι φτιαγμένη από υλικό αντίστοιχο των πλεγμάτων που χρησιμοποιούνται στις κήλες, και στηρίζει την ουρήθρα χωρίς τάση, αποκαθιστώντας με αυτόν τον τρόπο τη λειτουργικότητά της. Τοποθετείται, με περιοχική αναισθησία, στη βάση της ουρήθρας μέσω μικρής τομής στον κόλπο. Η επέμβαση διαρκεί 10-15λεπτά και είναι αναίμακτη και ανώδυνη. Η ασθενής την ίδια ή την επόμενη μέρα του χειρουργείου παίρνει εξιτήριο, και μπορεί να επιστρέψει κανονικά στις καθημερινές της δραστηριότητες.
Η διαθυροειδική ανάρτηση- TOT, δημιουργεί μια αιώρα που υποστηρίζει το κάτω τμήμα της ουρήθρας όπως ακριβώς ο ηβοουρηθρικός σύνδεσμος και επιτυγχάνει τον έλεγχο της ούρησης. Δημιουργείται μικρότερη γωνίωση από ότι με τη μέθοδο TVT (οπισθοηβική) με αποτέλεσμα μικρότερη συχνότητα μετεγχειριτικής επίσχεσης ούρων.
Το θυροειδές κανάλι (αγγεία και νεύρα) βρίσκεται πλάγια και άνω, μακριά από τη θέση που τοποθετείται η ταινία, με αποτέλεσμα η μέθοδος αυτή να είναι ασφαλής (δεν κινδυνεύουν αγγεία, νεύρα, έντερο, κύστη).
Τα αποτελέσματα της μεθόδου που έχουν δημοσιευτεί δείχνουν 92% θεραπεία, 8% βελτίωση, καμία αποτυχία.



ΑΧΑΛΑΣΙΑ ΟΙΣΟΦΑΓΟΥ – ΔΡ. ΜΑΡΙΟΣ ΠΑΙΔΟΝΟΜΟΥ


Με απόλυτη επιτυχία πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στο Αρεταίειο Νοσοκομείο, μία ασυνήθιστη χειρουργική επέμβαση, η λαπαροσκοπική μυοτομή κατά Heller σε γυναίκα ασθενή, 65 χρόνων για την αντιμετώπιση της αχαλασίας οισοφάγου, μιας σπάνιας και αγνώστου αιτιολογίας πρωτοπαθούς κινητικής διαταραχής του οισοφάγου.

Η ασθενής παρουσίασε από αρκετό καιρό σταδιακή δυσκολία στην κατάποση, η οποία προοδευτικά επιδεινώθηκε, αλλά και καύσος πίσω από το στέρνο και περιστασιακό πόνο. Τα συμπτώματα άρχισαν από 3ετίας, τους τελευταίους όμως μήνες παρουσίασε και σημαντική μείωση στο σωματικό της βάρος που πλησίασε τα -15 kg. Αυτές οι ενοχλήσεις την υποχρέωσαν να απευθυνθεί σε γαστρεντερολόγο και να υποβληθεί στο σχετικό έλεγχο (γαστροσκόπηση με βιοψία, μανομετρία κλπ). Κατ’ αυτό τον τρόπο τέθηκε η διάγνωση.  

Την επέμβαση, πραγματοποίησε ο Αναπληρωτής Καθηγητής Χειρουργικής του Νοσοκομείου μας, Δρ. Μάριος Παιδονόμου, με την ιατρική του ομάδα.

Η επέμβαση της μυοτομής έγινε λαπαροσκοπικά, αναίμακτα και ανώδυνα, και συμπληρώθηκε με ειδική αντιπαλινδρομική επέμβαση πρόσθιας θολοπλαστικής κατά Dor.

Η ασθενής κινητοποιήθηκε την ίδια ημέρα της επέμβασης, σιτίστηκε με υγρή τροφή και την επόμενη ημέρα πήρε εξιτήριο, σε πολύ καλή γενική κατάσταση, αφού η επιτυχία της επέμβασης ελέγχθηκε εκ νέου με ακτινολογική απεικόνιση. Σε συνεργασία με διατροφολόγο δόθηκαν οδηγίες όσον αφορούσε στη δίαιτα των επομένων ημερών. Στις επόμενες επισκέψεις της ασθενούς στο θεράποντα ιατρό της, διαπιστώθηκε η σημαντική της βελτίωση και η πλήρης απαλλαγή από τα ιδιαίτερα ενοχλητικά συμπτώματα της ασθένειάς της. 

Με αφορμή τη συγκεκριμένη επέμβαση,  κρίνουμε σκόπιμο να ενημερώσουμε το αναγνωστικό κοινό για αυτή την άγνωστης αιτιολογίας πρωτοπαθή κινητική διαταραχή του οισοφάγου, που χαρακτηρίζεται από μεγάλη σπανιότητα. Χαρακτηριστικά,υπολογίζεται ότι επηρεάζει ένα περίπου άτομο (1) ανά  100.000 κατοίκους  στις χώρες του δυτικού κόσμου. Η νόσος μεταξύ άλλων προκαλεί δυσφαγία σε στερεές και υγρές τροφές, με επακόλουθο τη μεγάλη απώλεια βάρους, γεγονός που στη συγκεκριμένη ασθενή μεταφράστηκε σε απώλεια περισσότερων από 15 κιλά.
Χαρακτηρίζεται από απουσία περισταλτικών κινήσεων στο τμήμα του οισοφάγου, που αποτελείται από λείες μυϊκές ίνες (τα κατώτερα 2/3 του σώματος) και από ατελή χάλαση του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα, μετά από κατάποση. Συναντάται εξίσου στα δύο φύλα και συχνότερα στους ενήλικες. Η αχαλασία οισοφάγου είναι αποτέλεσμα τόσο της απώλειας των γαγγλιονικώνκυττάρων του μυεντερικού πλέγματος, όσο και της βλάβης των μεταγαγγλιονικών νευρώνων που διευκολύνουν τη χάλαση του κατώτερου οισοφαγικού σφιγκτήρα.

Η αιτιολογία παραμένει άγνωστη. Έχουν ενοχοποιηθεί γενετικοί και ανοσολογικοί παράγοντες.

Εικ.1: Αχαλασία οισοφάγου. Αδυναμία χαλάρωσης κάτω οισοφαγικού σφιγκτήρα και προστενωτική διάταση οισιφάγου

Συμπτώματα της αχαλασίας οισοφάγου:

Τα κύρια συμπτώματα της νόσου είναι:

–   η δυσφαγία (82-100%),

–   η παλινδρόμηση (56-97%),

–   η απώλεια βάρους (30-91%),

–   το θωρακικό άλγος (17-95%) και

–   ο οπισθοστερνικός καύσος (27-42%).

Διάγνωση της αχαλασίας οισοφάγου:

Η κλινική εικόνα θέτει την υπόνοια της νόσου. Με την ενδοσκόπηση και τον ακτινολογικό έλεγχο (οισοφαγογραφία, βιντεοακτινοσκόπηση με κατάποση) θα αποδειχθεί η πάθηση και θα οριστικοποιηθεί με τη μανομετρία (μέτρηση της πίεσης εντός του οισοφάγου).

Εικ. 2: Ακτινολογική απεικόνιση με σκιαφραφικό. «Μεγαοισοφάγος» και εικόνα «ράμφους πουλιού»

Αντιμετώπιση – Θεραπεία της αχαλασίας οισοφάγου

Η αχαλασία του οισοφάγου μπορεί να αντιμετωπιστεί με τους πιο κάτω τρόπους:

  • Φαρμακευτική θεραπεία. Με ειδική φαρμακευτική αγωγή, που δυστυχώς συνοδεύεται με πτωχό αποτέλεσμα.
  • Ενδοσκοπική παρέμβαση. Μπορεί να γίνουν ενδοσκοπικά διαστολές του Κατώτερου Οισοφαγικού Σφιγκτήρα, με σκοπό να διευρύνουν τη διάμετρο του. Η διάρκεια ανακούφισης των συμπτωμάτων συνήθως είναι βραχεία. Τελευταία, χρησιμοποιείται η έγχυση βουτυνιλικής τοξίνης (Botox) με αποτέλεσμα την παράλυση του σφιγκτήρα και τη βελτίωση της κατάποσης. Και εδώ όμως η ανακούφιση είναι προσωρινή.
  • Χειρουργική επέμβαση. Αποτελεί την οριστική αντιμετώπιση της νόσου. Η επέμβαση ονομάζεται λαπαροσκοπική μυοτομή κατά Heller και σε κάποιες περιπτώσεις συνοδεύεται από λαπαροσκοπική θολοπλαστική κατά Dor ή Toupet. Θεωρείται η επέμβαση εκλογής για τη νόσο. Με ελάχιστες σε μέγεθος τομές των 5 ή 10 χιλιοστών, εισέρχονται στην κοιλιά το λαπαροσκόπιο και τα ειδικά λαπαροσκοπικά εργαλεία. Στη συνέχεια γίνεται μια τομή μερικών εκατοστών στον μυϊκό χιτώνα του οισοφάγου. Γίνεται δηλαδή διάσπαση του, ώστε να χαλαρώσει. Συνήθως η επέμβαση συνοδεύεται από μια πλαστική του θόλου του στομάχου γύρω από τον κατώτερο οισοφάγο, έτσι που να αποφευχθεί η πιθανότητα παλινδρόμησης που ενδεχομένως να δημιουργηθεί μετεγχειρητικά.
Εικ. 3: Μυοτομή κατά Heller και πρόσθια υολοπλαστική κατά Dor

Η επέμβαση διαρκεί 1,0 – 1,5 ώρες. Την επόμενη ημέρα ο ασθενής λαμβάνει εξιτήριο και επανέρχεται συντομότατα στις καθημερινές του συνήθειες απαλλαγμένος από τα βασανιστικά συμπτώματα της νόσου του.

Μάριος Παιδονόμου MD, MSc, PhD, FASMBS

Χειρουργός

Αναπληρωτής Καθηγητής Χειρουργικής

Αρεταίειο Νοσοκομείο

T +357 22 200 386 | F +357 22 512 372 |E-mail pedonomousec@aretaeio.com

Αρεταίειο Ιατρικό Κέντρο ΛΤΔ, Ανδρέα Αβρααμίδη 55-57, 2024 Στρόβολος – Λευκωσία, Κύπρος

www.drpedonomou.com

Νόσος του Πάρκινσον

Ο Δρ. Άγγελος Γρηγορίου φιλοξενήθηκε από την εκπομπή ‘Ευ Ζην’ στο Ρικ1 στις 26/2/19 και μίλησε για τους παράγοντες κινδύνου, τη θεραπεία και νέα δεδομένα στη διαχείρηση της νόσου του Πάρκινσον.

Λαπαροσκοπική χειρουργική & Καρκίνος του παχέος εντέρου και ορθού – Δρ. Γεώργιος Μαρκίδης

Λαπαροσκοπική χειρουργική και Kαρκίνος του παχέος εντέρου

Παγκόσμια Ημέρα Αρθρίτιδας

ΡΕΥΜΑΤΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΚΥΠΡΟΥ: ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Η έγκαιρη διάγνωση και η πρόσβαση σε Ρευματολόγο συμβάλλουν στην αποτελεσματική αντιμετώπιση των ρευματικών παθήσεων

12 Οκτωβρίου: Παγκόσμια Ημέρα Αρθρίτιδας

Οι Ρευματικές Παθήσεις είναι μεταξύ των πιο συχνών αιτιών νοσηρότητας στον γενικό πληθυσμό, οι οποίες εφόσον δεν αντιμετωπιστούν έγκαιρα μπορούν να προκαλέσουν σοβαρές δυσλειτουργίες που συμπεριλαμβάνουν αναπηρία αλλά και κίνδυνο για τη ζωή. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αρθρίτιδας (12 Οκτωβρίου), η Ρευματολογική Εταιρεία Κύπρου (ΡΕΚ), στο πλαίσιο της ενημέρωσης του κοινού, επισημαίνει ότι η έγκαιρη διάγνωση και η πρόσβαση σε καινοτόμες θεραπείες αποτελούν απαραίτητες προϋποθέσεις και είναι το μυστικό για τη μείωση των δυσμενών επιπτώσεων της νόσου και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής των ασθενών.

  • Αρθρίτιδα σημαίνει φλεγμονή των αρθρώσεων και ο όρος χρησιμοποιείται συχνά για να περιγράψει τις ρευματικές παθήσεις, γενικότερα.
  • Οι ρευματικές παθήσεις έχουν τη δυνατότητα να επηρεάσουν τις αρθρώσεις, προκαλώντας πόνο, πρήξιμο, δυσκαμψία και αναπηρία. Όμως μπορούν να επηρεάσουν και μέρη του σώματος όπως δέρμα, μάτια, αίμα και νευρικό σύστημα, όπως επίσης και ζωτικά όργανα προκαλώντας φλεγμονή, θέτοντας σε κίνδυνο ακόμα και τη ζωή του ασθενούς.
  • Παρουσιάζονται κυρίως σε νέους ενήλικες, αλλά μπορεί να συμβούν σε παιδιά και ηλικιωμένους.
  • Παραδείγματα είναι η Ρευματοειδής Αρθρίτιδα, η Ψωριασική και η Οστεοαρθρίτιδα, η Αγκυλοποιητική Σπονδυλοαρθρίτιδα, ο Ερυθηματώδης Λύκος, το Σκληρόδερμα, η Μυοσίτιδα, οι Αγγειίτιδες και πολλές άλλες.
  • Ο Ρευματολόγος αξιολογεί, διαγιγνώσκει και χειρίζεται τις ρευματικές παθήσεις. Η παραπομπή σε Ρευματολόγο πρέπει να γίνεται μόλις υπάρξει υποψία για ρευματική πάθηση.
  • Μυοσκελετικά συμπτώματα που παρουσιάζονται χωρίς τραυματισμό και που δεν υποχωρούν σε λίγες μέρες, χρήζουν αξιολόγησης από Ρευματολόγο.
  • Εκτός όμως από το μυοσκελετικό σύστημα, άλλα συμπτώματα που συχνά χρειάζονται ρευματολογική αξιολόγηση, είναι ανεξήγητα δερματικά εξανθήματα, ύποπτη φλεγμονή στο μάτι ή γενικά παρουσία φλεγμονής στο αίμα χωρίς λόγο.
  • Σήμερα υπάρχουν πολύ αποτελεσματικές θεραπείες.
  • Η ΡΕΚ συνεχίζει την άριστη συνεργασία με τις φαρμακευτικές υπηρεσίες του Υπουργείου Υγείας για την παροχή κατάλληλης θεραπείας όπου χρειάζεται.
  • Η ΡΕΚ ευχαριστεί το υπουργείο και τον σύνδεσμο ασθενών – Αντιρευματικό Σύνδεσμο Κύπρου – για τις συνεχείς τους προσπάθειες προς τη σωστή αντιμετώπιση των ρευματοπαθειών.

Ο Πρόεδρος της ΡΕΚ Δρ. Ιωσήφ Ιωσήφ τονίζει ότι «Παρότι πολλές από τις επαναστατικές θεραπείες είναι πολύ ακριβές, το κόστος οποιασδήποτε ακριβής θεραπείας είναι κατά πολύ μικρότερο από το κόστος χαμένης εργασίας, αναπηρίας και αντιμετώπισης μετέπειτα επιπλοκών. Άτομα με ρευματικές παθήσεις πρέπει να έχουν το δικαίωμα πρόσβασης σε Ρευματολόγο και σε κατάλληλες θεραπείες, όποιο και αν είναι το σύστημα υγείας».

Για περισσότερες πληροφορίες παρακαλώ επικοινωνήστε:

Πρόεδρος ΡΕΚ | Δρ. Ιωσήφ Ιωσήφ  | 99318861   |  j.joseph@aretaeio.com

Αντιπρόεδρος ΡΕΚ |  Δρ. Μιχάλης Μιχαηλίδης |  99649160  | mtmrh@cytanet.com.cy

Ρήξη Μηνίσκου Γόνατος – Διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση του Δρ. Λοϊζου Χριστοδούλου

Η ρήξη μηνίσκου είναι ένας συχνός τραυματισμός στο γόνατο και συμβαίνει συνήθως σε νέους ασθενείς κατά τη διάρκεια αθλητικών δραστηριοτήτων.

Ανατομικώς  οι μηνίσκοι βρίσκονται μεταξύ του μηριαίου κνημιαίου κονδύλου έσω και έξω.

Είναι δύο σκληροί ελαστικοί ανατομικοί σχηματισμοί που αποτελούνται κυρίως από ίνες κολλαγόνου και νερό.

Έχουν σχήμα ημισελινοειδές (πεταλοειδές) και παρεμβάλλονται ανάμεσα στις αρθρικές επιφάνειες της κνήμης και των μηριαίων κονδύλων.

Χρησιμεύουν στην απορρόφηση φορτίων (δρουν ως μαξιλαράκι) ούτως ώστε να αποφορτίζεται ο αρθρικός χόνδρος κατά την βάδιση και άλλες δραστηριότητες των γονάτων.

Επίσης βοηθούν στην σταθεροποίηση του γόνατος κάνοντας την κίνηση πιο ομαλή.

Ο μηχανισμός της ρήξης είναι συνήθως σε φόρτιση του λυγισμένου γόνατος  με ταυτόχρονη στροφή και κάμψη.

Υπάρχουν διάφορα είδη ρήξης μηνίσκων που ταξινομούνται ανάλογα με το μέγεθος τους, την εντόπιση τους και το σχήμα της ρήξης του μηνίσκου.

Οι πιο συνήθεις περιλαμβάνουν επιμήκη ρήξη, ακτινωτή, εγκάρσια ρήξη, σε πιο νέα άτομα δίκην λαβής κάδου και τέλος σύνθετες ρήξεις( βλ. σχεδιάγραμμα). Με τη πάροδο του χρόνου η ρήξη  μηνίσκου μπορεί να επιδεινωθεί , για παράδειγμα η επιμήκης ρήξη μπορεί να μετατραπεί σε τύπο δίκην λαβής κάδου, η ακτινωτή ρήξη σε δίκην ράμφους παπαγάλου και η οριζόντια ρήξη σε flap tear.

Η ρήξη του έσω μηνίσκου είναι πιο συχνή από τη ρήξη του έξω μηνίσκου για καθαρά ανατομικούς λόγους.

Πρόσφατα τα τελευταία χρόνια μέσω MRI scan περιγράφηκε η αποσπαστικη ρήξη ρίζας οπισθίου κέρατος μηνίσκου ( meniscal root tear)  με τη  οποία ο μηνίσκος σε φυσιολογικό γόνατο προσκολλάται στο οπίσθιο ήμισυ του γόνατος κοντά στο οπίσθιο χιαστό σύνδεσμο. Η ρήξη αυτή  αποφέρει αστάθεια και δυσλειτουργία  στο μηνίσκο και σε μη αποκατάσταση του, το γόνατο θα οδηγηθεί σε πρόωρη οστεοαρθρίτιδα .

Τα συμπτώματα που αναφέρει συνήθως ο ασθενής είναι ενδαρθρικό άλγος του γόνατος στην έσω ή έξω πλευρά που αυτό επιδεινώνεται σε βαθύ κάθισμα ή κάμψη του γόνατος. Αργότερα μπορεί να εμφανιστεί οίδημα αλλά και δυσκαμψία ή αδυναμία πλήρους έκτασης. Τέλος αρκετές φορές όταν υπάρχει ρήξη δίκην λαβής κάδου μπορεί να υπάρξει μάγκωμα (εμπλοκή) του γόνατος δηλαδή κομμάτι του μηνίσκου παρεκτοπίζεται μεταξύ μηριαίου κονδύλου και κνημιαίου κονδύλου και τότε δημιουργείται το αίσθημα δυσκαμψίας ή μαγκώματος.

Άλλες φορές ο ασθενής μπορεί να αισθανθεί τη ρήξη του μηνίσκου με ένα απλό κλικ συνοδευόμενο με πόνο κυρίως σε νέα άτομα κατά τη διάρκεια αθλητικών δραστηριοτήτων.

Η διάγνωση γίνεται συνήθως με την κλινική εξέταση και διάφορες κλινικές δοκιμασίες και επιβεβαιώνεται με μαγνητική τομογραφία, σπανιότερα με εξέταση υπέρηχου. Επίσης στη διάγνωση σημαντικό εργαλείο είναι η απλή ακτινογραφία σε όρθια θέση ώστε να διαγνωστεί συνοδός βλάβη στην ανατομία του σκέλους δηλαδή στένωση του έσω ή έξω μεσάρθριου διαστήματος που σε άτομα μεγαλύτερης ηλικίας υποδηλεί πρόωρη οστεοαρθρίτιδα και εκφυλιστικού τύπου ρήξη μηνίσκου.

Θεραπεία:

Η θεραπεία εξαρτάται από το είδος, την εντόπιση, το μέγεθος της ρήξης, ηλικία του ασθενή. Γνωρίζομε ότι το εξωτερικό 1/3 του μηνίσκου αιματώνεται επαρκώς (red zone) και η ρήξη αυτή μπορεί να θεραπευτεί ακόμη και χωρίς χειρουργική επέμβαση.

Αντιθέτως τα έσω 2/3 του μηνίσκου δεν αιματώνονται επαρκώς (white zone) καθιστώντας την επούλωση ρήξης μηνίσκου δύσκολη αν όχι αδύνατη.

Θεραπευτικώς  για οξεία ρήξη ή μικρή εκφυλιστική χρόνια ρήξη μηνίσκου με ήπια συμπτώματα μπορούν να αντιμετωπιστούν και συντηρητικά δηλαδή με

  • Ξεκούραση με αποφόρτιση του σκέλους και αποφυγή καθημερινών δραστηριοτήτων για μερικές μέρες (χρήση ζεύγους  πατερίτσες) ,
  • Παγοθεραπεία δηλαδή εφαρμογή πάγου ή ψυχρών επιθεμάτων για 15-20 λεπτά αρκετές φορές την ημέρα.
  •  Ελαστική επίδεση για την αποφυγή οιδήματος
  • Ανάρροπη θέση του σκέλους δηλαδή στο επίπεδο υψηλότερα από το σώμα για αποφυγή οιδήματος στο κάτω άκρο.
  •  Φυσιοθεραπεία και αργότερα εξειδικευμένο πρόγραμμα ενδυνάμωσης των μυών του κάτω άκρου για επιπρόσθετη σταθερότητα στο γόνατο.

Η συντηρητική θεραπεία συνδυάζεται με  αναλγητικά και μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη φάρμακα όπου ελαττώνουν το οίδημα και τον πόνο που προκαλεί η φλεγμονώδης αντίδραση.

Όμως σε εντοπισμένες και διαγνωσμένες ρήξεις μηνίσκου με παρεκτόπηση συνήθως η συντηρητική θεραπεία αποτυγχάνει και οι πλείστες αντιμετωπίζονται με αρθροσκοπική θεραπεία.

Η αρθροσκοπική θεραπεία έσω και έξω μηνίσκου είναι μια μοντέρνα μέθοδος όπου με δύο ή τρείς μικρές οπές στο έσω και έξω μεσάρθριο διάστημα με τη βοήθεια αρθροσκοπίου και εξειδικευμένων εργαλείων γίνεται αντιμετώπιση και θεραπεία της ρήξης του έσω και έξω μηνίσκου.

 Σε περιφερικές ρήξεις που υπάρχει σχετική αιμάτωση και αγγείωση στον μηνίσκο κυρίως σε νέα άτομα κάτω των 35-40 ετών γίνεται προσπάθεια συρραφής του μηνίσκου.

Επίσης  σε αποσπαστικη ρήξη ρίζας οπισθίου κέρατος μηνίσκου ( meniscal root tear) σε σχετικά νέα άτομα γίνεται αρθροσκοπική συρραφή και σταθεροποίηση.

Στις πλείστες όμως περιπτώσεις που η ρήξη του μηνίσκου είναι κεντρικότερα, στις περιοχές αυτές η αιμάτωση είναι ελλιπής και τότε αντιμετωπίζεται με μερική μηνισκεκτομή δηλαδή αφαιρείται τμήμα του ρηθέντος μηνίσκου με προσπάθεια να διατηρηθεί το μεγαλύτερο μέρος του μηνίσκου ακέραιο.

Η επέμβαση διαρκεί αναλόγως της  πάθησης από 40 λεπτά (για μερική μηνισκεκτομή) μέχρι  90 λεπτά (για συρραφή μηνίσκου).

Εξιτήριο στο ασθενή  από το  νοσοκομείο γίνεται τη ίδια μέρα ή τη επομένη.

Μετεγχειρητικά ακολουθείται άμεσο πρόγραμμα κινησιοθεραπείας και φυσιοθεραπείας ώστε να γίνει πλήρης αποκατάσταση της κίνησης του κάτω άκρου.

Ο χρόνος αποθεραπείας εξαρτάται από το είδος της ρήξης και την αντιμετώπιση της δηλαδή σε μερική έσω ή έξω μηνισκεκτομή επανέρχεται στις καθημερινές του δραστηριότητες περίπου σε τρείς με τέσσερεις βδομάδες ενώ όταν έχει γίνει  συρραφή μηνίσκου ο ασθενής επανέρχεται στις προηγούμενες του δραστηριότητες μετά τον τρίτο ή και τέταρτο μήνα.

Τέλος η θεραπεία ενός ασθενή θα εξαρτηθεί από την ηλικία, του ασθενή, τις δραστηριότητες που κάνει, επάγγελμα, φύλο και υπόλοιπο ιστορικό. Για παράδειγμα ασθενής άνω των εξήντα ετών με ραιβό γόνατο και εκφυλιστική ρήξη έσω μηνίσκου, η αρθροσκοπική αντιμετώπιση με μερική μηνισκεκτομή μπορεί να μην έχει τα αναμενόμενα αποτελέσματα λόγω ταυτόχρονης βλάβης του αρθρικού έσω μεσάρθριου χόνδρου και ο ασθενής τελικά να χρειαστεί ολική αρθροπλαστική γόνατος.

Παγκόσμια μέρα πνευμονίας – Κάνουμε Την Πρόληψη Στάση Ζωής

Επί ευκαιρίας της παγκόσμιας μέρας πνευμονίας, η Πνευμονολογική Εταιρία Κύπρου δημιούργησε εκστρατεία ενημέρωσης, με στόχο την ενημέρωση του κοινού σχετικά με τη σοβαρότητα της νόσου και των επιπλοκών της.  Πάνω απ’ όλα όμως, θέλουμε να συγκεντρωθούμε στην σημασία της πρόληψης και τα οφέλη του εμβολιασμού κατά της πνευμονιοκοκκικής πνευμονίας.

Τί είναι η πνευμονία;

Η πνευμονία, είναι μια λοίμωξη των πνευμόνων.  Οι πνεύμονες αποτελούνται από μικρούς σάκους που ονομάζονται κυψελίδες, οι οποίοι γεμίζουν με αέρα όταν αναπνέει ένα υγιές  άτομο. Στην πνευμονία, οι κυψελίδες γεμίζουν με πύον και υγρό, πράγμα που κάνει την αναπνοή επώδυνη και περιορίζει την πρόσληψη οξυγόνου.

Η πνευμονία στην κοινωνία προκαλείται συνήθως από βακτήρια και το πιο κοινό παθογόνο  είναι ο Στρεπτόκοκκος της πνευμονίας, ή αλλιώς πνευμονιόκοκκος.  Είναι μια συχνή ασθένεια, που συνδέεται σε ορισμένες περιπτώσεις με επιπλοκές και αυξημένη θνησιμότητα.  Μπορεί να προσβάλει 8-15 περιπτώσεις ανά 1000 άτομα.  Όταν όμως παρατηρήσουμε τα άτομα άνω των 75 ετών, τότε  η συχνότητα αυξάνεται σε 34 άτομα άνα 1000. Μεταξύ 22-42% των περιστατικών νοσηλεύονται και μέχρι 10% αυτών μπορεί να χρειαστούν εισαγωγή σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ).

Δυστυχώς, παρά την πρόοδο της ιατρικής τα τελευταία 50 χρόνια, η θνητότητα παραμένει ψηλή, γύρω στα 12-14% στους νοσηλευόμενους  και μπορεί να φτάσει μέχρι το 30% σε άτομα που νοσηλεύονται σε ΜΕΘ.  Ο παγκόσμιος οργανισμός υγείας δηλώνει ότι η πνευμονία είναι η κύρια αιτία θανάτου παγκοσμίως σε παιδιά κάτω των 5 ετών και παραμένει η πιο θανατηφόρα μεταδοτική ασθένεια (και μια από τις κύριες αιτίες θανάτου παγκοσμίως) στους ενήλικες.

Πώς μεταδίδεται;

Η πνευμονία μπορεί να εξαπλωθεί με διάφορους τρόπους. Συνήθως στον οροφάρυγγά μας, δηλαδή στη μύτη ή στο λαιμό μας, ζουν βακτήρια χωρίς να δημιουργούν κάποιο πρόβλημα.  Αν όμως ο οργανισμός μας αδυνατίσει, τότε αυτά μπορούν να μολύνουν τους πνεύμονες.  Τα μικρόβια μπορούν επίσης να εξαπλωθούν μέσω αιωρούμενων σταγονιδίων από βήχα ή φτέρνισμα. Επιπλέον, η πνευμονία μπορεί να εξαπλωθεί μέσω του αίματος από τη μητέρα στο βρέφος κατά τη διάρκεια της γέννας.

Ποια είναι τα συμπτώματα;

Τα κύρια συμπτώματα είναι η δυσκολία στην αναπνοή, ο βήχας με ή χωρίς πτύελα, ο ψηλός πυρετός και τα ρίγη.  Κάποτε παρουσιάζεται πλευριτικός πόνος που χαρακτηρίζεται σαν πόνος στο θώρακα που ‘κόβει την ανάσα’.  Άλλα μη συγκεκριμένα συμπτώματα είναι η κούραση, η καχεξία, η ανορεξία και η μυαλγία.  Οι πιο ηλικιωμένοι δεν παρουσιάζουν πάντα τα τυπικά συμπτώματα, αλλά αυτά της σύγχυσης και του μειωμένου επιπέδου συνείδησης.   Συγχρόνως, παρουσιάζεται επιδείνωση ή έξαρση άλλων προϋπάρχουσων νόσων.

Ποια είναι η θεραπεία;

Η μικροβιακή πνευμονία πρέπει να αντιμετωπίζεται έγκαιρα με αντιβιοτικά.  Σε ήπιες περιπτώσεις η αγωγή δίνεται με αντιβίωση από το στόμα. Στις πιο σοβαρές περιπτώσεις όμως, χρειάζεται ενδονοσοκομειακή νοσηλεία, με ενδοφλέβια θεραπεία.  Σε ακόμα πιο σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί και  μηχανική υποστήριξη των πνευμόνων ή άλλων οργάνων σε Μονάδα Εντατικής Θεραπείας.  Δίνεται επίσης θεραπεία για την αντιμετώπιση των συμπτωμάτων (π.χ. πυρετού, πόνου) και χορήγηση οξυγόνου.

Υπάρχουν επιπλοκές;

Η πνευμονία μπορεί να δημιουργήσει πολλές επιπλοκές.  Όσο αφορά τους πνεύμονες, μπορεί να δημιουργηθεί πνευμονική ανεπάρκεια, παραπνευμονική συλλογή δηλαδή δημιουργία υγρού γύρο από τους πνεύμονες, εμπύημα και πνευμονικό απόστημα.

Η πνευμονία, μπορεί να επιδεινώσει προϋπάρχουσες παθήσεις (όπως χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, άσθμα, χρόνια βρογχίτιδα, κ.ά.) όχι μόνο των πνευμόνων,  αλλά και του διαβήτη, της υπέρτασης, της καρδιοαγγειακής νόσου, της άνοιας και της νεφρικής ανεπάρκειας.  Μπορεί επίσης να προκαλέσει καρδιακές αρρυθμίες, καρδιακό έμφραγμα (τύπου 2), σηψαιμία και ανεπάρκεια πολλαπλών οργάνων.

Ποια είναι η πρόληψη;

Η πρόληψη μειώνει την νοσηρότητα και την θνησιμότητα.  Η καλή διατροφή, η δραστήρια μη-καθιστική ζωή και η καλή υγιεινή, συμπεριλαμβανομένου του τακτικού πλυσίματος των χεριών βοηθούν στη πρόληψη.  Οι καπνιστές έχουν τετραπλάσιες πιθανότητες να προσβληθούν από πνεμόνια, έτσι η διακοπή του καπνίσματος βοηθά σημαντικά στην πρόληψη.  Μεγάλο ρόλο παίζει ο εμβολιασμός κατά του πνευμονιόκοκκου.

Εμβολιασμός κατά του πνευμονιόκοκκου

Όπως προαναφέραμε, ο πνευμονιόκοκκος είναι το πιο κοινό βακτήριο που προκαλεί την πνευμονία στην κοινωνία.  Στους ενήλικες (άνω των 65 ετών ή ομάδες κινδύνου), ο εμβολιασμός έναντι του πνευμονιόκοκκου μειώνει την θνησιμότητα.  Στα παιδιά, ο εμβολιασμός έναντι του πνευμονιόκοκκου, του αιμόφιλου της ινφλουένζας τύπου Β, της ιλαράς και του κοκκύτη είναι ο αποτελεσματικότερος τρόπος πρόληψης της πνευμονίας.

Όταν ένα άτομο πάσχει από γρίππη, βρίσκεται σε κίνδυνο ιϊκής αλλά και δευτερεύουσας μικροβιακής πνευμονίας.  Έτσι και το εμβόλιο κατά της γρίπης βοηθά στην πρόληψη της πνευμονίας.

Οποιοσδήποτε μπορεί να προσβληθεί από πνευμονία, ακόμα και υγιή άτομα με καλή φυσική κατάσταση. Μεγαλύτερες πιθανότητες όμως, έχουν άτομα με αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα, όπως:

  • Μικρά παιδιά (και κυρίως τα ανεμβολίαστα) ή βρέφη που δεν θηλάζονται άρα δεν παίρνουν αντισώματα από το μητρικό γάλα
  • Άτομα άνω των 65 ετών
  • Άτομα με χρόνιες παθήσεις όπως π.χ. αναπνευστικά προβλήματα, καρδιαγγειακή νόσο, χρόνια νεφρική ανεπάρκεια, χρόνια ηπατική νόσο και άτομα με διαβήτη
  • Άτομα σε ανοσοκαταστολή όπως ασθενείς με HIV, καθώς και αυτοί που λαμβάνουν ανοσοκατασταλτική θεραπεία, συμπεριλαμβανομένων και των μεταμοσχευμένων
  • Αλκοολικοί
  • Καπνιστές
  • Υποσιτισμένοι
  • Άτομα με ασπληνία/σπληνεκτομή

Αυτές οι ομάδες πρέπει να εμβολιάζονται κατά του πνευμονιόκοκκου.

Υπάρχουν δύο είδη εμβολίου. Το πολυσακχαριδικό 23-δύναμο εμβόλιο, με την πάροδο των χρόνων χάνει την αντιγονικότητα του και επιβάλλει αναμνηστική δόση μετά από περίπου 5 χρόνια.  Το συζευγμένο 13-δύναμο εμβόλιο, δίνεται με μια εφάπαξ δόση, αφού δεν χρειάζεται αναμνηστική δόση παρά μόνο σε ειδικές κατηγορίες ασθενών.

Υπάρχουν πολλά στελέχη του πνευμονιόκοκκου, έτσι είναι σημαντικό μα αναφέρουμε ότι τα εμβόλια προστατεύουν μόνο κατά τα πιο κοινά στελέχη.   Ο εμβολιασμός δεν προσφέρει 100% προστασία κατά της πνευμονίας. Προστατεύει όμως το 80% των παιδιών και 75% των ενηλίκων από διεισδυτική νόσο.

Το εμβόλιο γίνεται με ενδομυϊκή ένεση και μπορεί να χορηγηθεί ταυτόχρονα με το εποχιακό εμβόλιο κατά της γρίπης. Η παρενέργειες είναι λίγες και συνήθως μη σημαντικές, όπως  ο ερεθισμός, το φούσκωμα και ο ήπιος πόνος εκεί που δόθηκε το εμβόλιο, ήπιος πυρετός, κούραση, πονοκέφαλος και μυαλγία.  Αυτά τα συμπτώματα όμως, δεν παρουσιάζονται σε όλους.

Υπάρχουν μόνο μερικές υποκειμενικές αντενδείξεις για τον εμβολιασμό. Σε περιπτώσεις όπου υπήρξε στο παρελθόν απειλητική για τη ζωή αλλεργία σε προηγούμενα εμβόλια, ο εμβολιασμός πρέπει οπωσδήποτε να συζητηθεί με τον γιατρό.  Επιπλέον, όταν κάποιο άτομο έχει συμπτώματα πυρετού, τότε ο εμβολιασμός πρέπει να καθυστερήσει μέχρι να πέσει ο πυρετός.  Επίσης, το εμβόλιο δεν δίνεται κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης γιατί δεν υπάρχουν μελέτες για τη ασφάλεια του.

Πρέπει να τονιστεί ότι το εμβόλιο κατά του πνευμονιόκοκκου είναι ασφαλές και ότι στις προαναφερθείσες κατηγορίες επιρρεπών ατόμων, σώζει ζωές.

 

Κοινές φθινοπωρινές πνευμονολογικές παθήσεις: Κρυολόγημα, γρίπη, αλλεργίες

ΤΗΣ ΔΡ. ΕΛΠΙΔΑΣ ΦΟΙΤΙΔΟΥ

Πνευμονολόγος/Παθολόγος
Αρεταίειο Νοσοκομείο

Με την αλλαγή του καιρού και την επιστροφή από τις καλοκαιρινές διακοπές, πολύς κόσμος αρχίζει να ταλαιπωρείται από φθινοπωρινές πνευμονολογικές παθήσεις, όπως το απλό κρυολόγημα, η γρίπη και ορισμένες αλλεργίες.

Απλό κρυολόγημα

Το απλό κρυολόγημα προκαλείται από διάφορους ιούς και μπορεί να παρουσιαστεί ολόχρονα. Η συχνότητα των περιστατικών αρχίζει να αυξάνεται όμως το φθινόπωρο με την αλλαγή του καιρού (κρύο, βροχή) και κορυφώνεται το χειμώνα. Δεν γνωρίζουμε ακριβώς γιατί το κρυολόγημα είναι φθινοπωρινή/χειμερινή πάθηση. Ξέρουμε όμως, ότι μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω διασποράς σταγονιδίων που προέρχονται από τη μύτη ή το στόμα, όπως π.χ. μετά από βήξιμο ή φτάρνισμα ή ακόμα και με έντονη συνομιλία. Αυτά τα σταγονίδια μπορούν να παραμείνουν εναέρια, έτσι όταν είμαστε σε κλειστούς ή συνωστισμένους χώρους, που είναι πιο πιθανό σ’ αυτή την εποχή, η μετάδοση γίνεται πιο εύκολα. Η μετάδοση μπορεί ακόμα να γίνει αγγίζοντας μια μολυσμένη επιφάνεια και μεταφέροντας τον ιό στο πρόσωπο (συγκεκριμένα στα μάτια/μύτη/στόμα).

Συμπτώματα: Βήχας, φτάρνισμα, συμφόρηση της μύτης , πονόλαιμος, κούραση, μυαλγία, πονοκέφαλος. Τα συμπτώματα συνήθως διαρκούν για μια με δύο βδομάδες, αν και κάποτε ο βήχας μπορεί να παραμείνει για πολύ περισσότερο. Ο βήχας αυτός δεν είναι ανησυχητικός αλλά αν υπάρχει χρόνιος (ή ανησυχητικός για τον ασθενή) βήχας, συστήνεται οπωσδήποτε επαφή με πνευμονολόγο.

Θεραπεία: Δεν υπάρχει κάποια συγκεκριμένη θεραπεία, καθώς οι ιώσεις είναι αυτοπεριοριστικές. Μπορεί να χορηγηθεί συμπωματική θεραπεία, όπως παυσίπονα, αντιβηχικά, βλεννοδιαλυτικά,  σπρέι για τη μύτη κ.α. Συστήνεται ξεκούραση και ενυδάτωση. Οι αντιβιώσεις δεν έχουν κανένα ρόλο στην αντιμετώπιση κρυολογήματος.

Πρόληψη: Βασική καθαριότητα, όπως πλύσιμο χεριών. Αποφυγή επαφής, εάν γίνεται, με άτομα που πάσχουν από κρυολόγημα. Συστήνεται η κάλυψη της μύτης και του στόματος με χαρτομάντηλο όταν υπάρχει βήχας/φτάρνισμα/έκκριση από τη μύτη και πλύσιμο χεριών μετά το πέταγμα του χαρτομάντηλου, για αποφυγή μετάδοσης.

Γρίπη

Η γρίπη μεταδίδεται με τον ίδιο τρόπο όπως το απλό κρυολόγημα (μέσω διασποράς σταγονιδίων) και έτσι παρουσιάζεται σε παρόμοια χρονική περίοδο.  Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται εποχιακή επιδημία γρίπης, η οποία διαρκεί συνήθως μερικές βδομάδες. Συνήθως παρατηρείται πρώτα έξαρση των παιδικών περιστατικών, καθώς αυτά είναι πιο επιρρεπή, αφού το ανοσοποιητικό τους σύστημα δεν έχει έρθει ακόμα σε επαφή με τον ιό της γρίπης. Ο ιός μεταδίδεται και στους ενήλικες και τέλος στους πιο ηλικιωμένους. Η γρίπη παραμένει λιγότερο κοινή, αλλά πιο σοβαρή από το απλό κρυολόγημα.

Συμπτώματα: Ξαφνικός ψηλός πυρετός, τρέμουλο, πονόλαιμος, συμφόρηση της μύτης, μυαλγία, πονοκέφαλος, έλλειψη όρεξης, έντονη κούραση. Τα συμπτώματα μπορεί να διαρκέσουν για 1 βδομάδα ή περισσότερο.  Σε μερικές περιπτώσεις η γρίπη μπορεί να οδηγήσει σε επιπλοκές, όπως βρογχίτιδα, ιογενή ή βακτηριακή  πνευμονία, πνευμονική ανεπάρκεια ή ακόμα και σε θάνατο. Οι επιπλοκές είναι πιο συνήθεις σε άτομα με χρόνιες παθήσεις, π.χ. άσθμα, χρόνια πνευμονική ανεπάρκεια, καρδιολογικά προβλήματα, άτομα με διαβήτη ή με αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα, συμπεριλαμβανομένων έγκυων γυκαικών, νηπίων και ηλικιωμένων.

Θεραπεία: Για ορισμένα είδη γρίπης, μπορεί να χορηγηθεί θεραπεία κατά του ιού, η οποία πρέπει να δοθεί μέσα σε περιθώριο 48 ωρών για να είναι αποτελεσματική. Μπορεί να χορηγηθεί συμπωματική θεραπεία, όπως περιγράφεται πιο πάνω.

Πρόληψη: Υπάρχει εμβόλιο κατά της γρίπης που συστήνεται σε ασθενείς με χρόνια προβλήματα, έγκυους και άτομα άνω των 65 ετών. Επιπλέον, μπορεί να χορηγηθεί θεραπεία κατά του ιού σε άτομα που ήρθαν σε κοντινή επαφή με ασθενείς γρίπης. Σε νοσοκομεία, χρησιμοποιούνται γάντια, ποδιές και αναπνευστικές μάσκες, για την προστασία του προσωπικού και των άλλων αρρώστων. Η μη φαρμακευτική πρόληψη είναι παρόμοια με αυτήν του κρυολογήματος.

Αλλεργίες

Το φθινόπωρο μπορεί να παρατηρηθεί επιδείνωση της αλλεργίας στα ακάρεα της οικιακής σκόνης (house dust mite) και στα κατοικίδια, καθώς σταματούμε να περνάμε πολλή ώρα έξω, έτσι ερχόμαστε σε πιο κοντινή ή και σε συνεχή επαφή με αλλεργιογόνα στο σπίτι/σε κλειστούς χώρους. Αυτοί που πάσχουν συνήθως από αλλεργία στη γύρη, παρουσιάζουν και αλλεργία στα αγριόχορτα που βγαίνουν με τις πρώτες βροχές. Επίσης λόγο υγρασίας, αναπτύσσεται μούχλα σε τοίχους, αυλές ή δρόμους, π.χ. σε ξεραμένα υγραμένα φυτά/φύλλα, η οποία προκαλεί και αυτή αλλεργίες.

Συμπτώματα: Συμφόρηση, καταρροή και φαγούρα στη μύτη, φαγούρα ή κοκκίνισμα στα μάτια με δακρύρροια, φτάρνισμα, βήχα, και ερέθισμα στο δέρμα.

Θεραπεία: Μπορούν να χορηγηθούν στεροειδή ρινικά σπρέι, αντιϊσταμινικά, αποσυμφορητικά, σταγόνες για τα μάτια και χάπια κατά των αλλεργιών.

Πρόληψη: Είναι δύσκολο κανείς να αποφύγει τα αλλεργιογόνα, ειδικά όταν αυτά βρίσκονται σε αφθονία. Καλό είναι οι αλλεργικοί στα ακάρεα της σκόνης να αποφεύγουν τα πολλά χαλιά/κουρτίνες στο σπίτι και να καθαρίζουν συχνά την σκόνη. Καλό θα είναι επίσης για όλους, να καθαρίζονται καλά οι θερμάνσεις, πριν αυτές χρησιμοποιηθούν, καθώς και τα φίλτρα των κλιματιστικών. Οι αλλεργικοί στα αγριόχορτα/μούχλα, συστήνεται να φορούν χειρουργική μάσκα και γάντια κήπου όταν κάνουν κηπουρική. Τέλος, αυτοί που ταλαιπωρούνται ιδιαίτερα από αλλεργίες αυτή την εποχή, μπορούν να αρχίσουν αγωγή με αντιϊσταμινικά χάπια, λίγο πριν την αλλαγή του καιρού.

Οδηγός ασθενών με Καρδιοχειρουργικές επεμβάσεις

Η αορτοστεφανιαία παράκαμψη (bypass), είναι το πιο σύνηθες χειρουργείο καρδιάς που γίνεται σήμερα. Είναι δοκιμασμένο στο χρόνο και εξαιρετικά ασφαλές και αποτελεσματικό. Ο σκοπός του χειρουργείου είναι να παρακάμψει τα σημεία των στεφανιαίων που παρουσιάζουν στένωση για την καλύτερη επαναιμάτωση του καρδιακού μυός. Το χειρουργείο μπορεί να διαρκέσει από δύο έως έξι ώρες, ανάλογα με τον αριθμό των παρακάμψεων (bypasses) που χρειάζεσθε.
Εάν λοιπόν δημιουργηθεί στένωση σε μία ή περισσότερες στεφανιαίες αρτηρίες που μπορεί να αποβεί μοιραία, παρουσιαστεί στηθάγχη η οποία δε βελτιώνεται με φαρμακευτική αγωγή ή υπάρξουν επιπλοκές μετά από έμφραγμα του μυοκαρδίου τότε η χειρουργική αντιμετώπιση ίσως να είναι η μόνη λύση.

Ο σκοπός του χειρουργείου είναι να παρακαμφθεί κάθε αποφραγμένη αρτηρία με ένα υγιές αγγείο. Η παράκαμψη επιτυγχάνεται με τη συρραφή ενός μοσχεύματος μεταξύ της αορτής και των νοσούντων αρτηριών, λίγο πιο κάτω από το αποφραγμένο σημείο. Μπορεί να χρειαστείτε μία ή περισσότερες παρακάμψεις ανάλογα με τον αριθμό των στενώσεων που έχετε και την έκταση του καρδιακού μυός που επηρεάζουν.

Στο παρελθόν χρησιμοποιούσαν κυρίως φλεβικά μοσχεύματα που τα έπαιρναν από το πόδι, αλλά σήμερα προτιμώνται τα αρτηριακά (μαστικές αρτηρίες ή έσω θωρακικές αρτηρίες) που τα παίρνουμε από το στήθος, γιατί έχουν μεγάλη διάρκεια ζωής, ενώ αντιθέτως η μέση διάρκεια ζωής των φλεβικών είναι 5-15 χρόνια.

Όταν χρησιμοποιείται φλεβικό μόσχευμα από το πόδι, η μια άκρη αναστομώνεται (ράβεται) στην αορτή και η άλλη μετά τη στένωση της στεφανιαίας αρτηρίας. Η λήψη του φλεβικού μοσχεύματος από το πόδι σας δεν εμποδίζει την ροή του αίματος σ’ αυτή την περιοχή, ούτε την ικανότητα της βάδισης.

Όταν χρησιμοποιείται η έσω μαστική αρτηρία, η μια άκρη παραμένει προσαρτημένη σε ένα κλάδο της αορτής και η άλλη άκρη αναστομώνεται μετά την στένωση της στεφανιαίας αρτηρίας.

Ένα άλλο μόσχευμα που χρησιμοποιείται τακτικά είναι η κερκιδική αρτηρία η οποία παρασκευάζεται από το χέρι του ασθενούς. Μακροχρόνιες μελέτες έχουν δείξει αποτελέσματα ανάλογα των φλεβικών μοσχευμάτων.

Ας σημειωθεί ότι η παρασκευή τόσο της μαστικής όσο και της κερκιδικής αρτηρίας γίνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να μην επηρεάζεται η αιμάτωση των σημείων του σώματος από όπου ελήφθησαν. Οξυγονωμένο αίμα ρέει δια μέσου του μοσχεύματος στον καρδιακό μυ. Η επαναιμάτωση που επιτυγχάνεται με αυτόν τον τρόπο βελτιώνει την καρδιακή λειτουργία και ανακουφίζει από τον στηθαγχικό πόνο.

Η αλματώδης εξέλιξη της τεχνολογίας, οι καινούργιες τεχνικές (πάλλουσα καρδιά, κλπ), τα σύγχρονα φάρμακα και η επιδεξιότητα του χειρουργού καθιστούν τα χειρουργεία αορτοστεφανιαίας παράκαμψης εξαιρετικά αξιόπιστα και ασφαλή. Η εγχείρηση της επαναιμάτωσης του μυοκαρδίου φέρει κίνδυνο 1% – 2% για την πλειονότητα των ασθενών, ενώ για τις βαρύτερες περιπτώσεις, όπως όταν το μυοκάρδιο έχει υποστεί σημαντική βλάβη από προηγούμενα εμφράγματα, είναι υψηλότερο.

Χωρίς να θέλουμε να υποτιμήσουμε την σοβαρότητα ενός χειρουργείου καρδιάς, θα μπορούσαμε να θεωρήσουμε παρ’ όλα αυτά ένα χειρουργείο αορτοστεφανιαίας παράκαμψης ως χειρουργείο ρουτίνας.

Δρ. Θέμης Κωμοδρόμος